ข้ามไปยังทูลบาร์

บทสวดมนต์ก่อนนอน แบบสั้น สวดได้ทุกวัน

บทสวดมนต์มีความเกี่ยวเนื่องกับพระพุทธศาสนามาตั้งแต่เริ่มแรก

พุทธศาสนิกชนได้ใช้บทสวดมนต์ต่างๆ เพื่อท่องและระลึกถึงคำสอนที่องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงสอนไว้ เป็นการทบทวนถึงเรื่องที่พระพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ดีแล้ว เนื่องจากในอดีตเมื่อสองพันกว่าปีก่อนนั้น ยังไม่มีการพระไตรปิฎก บทสวดมนต์จึงถูกนำมาใช้ เพื่อถ่ายทอดคำสอนจากคนหนึ่งสู่คนหนึ่ง เป็นการสอนกันแบบปากต่อปากนั่นเอง โดยได้คัดเอาคำสอนของพระพุทธเจ้าที่สำคัญมาเรียบเรียงและสาธยายกันอย่างต่อเนื่อง

บุคคลที่มีความเลื่อมใส เมื่อได้ใช้บทสวดมนต์เหล่านั้น ย่อมได้พบสิ่งดีๆ ไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง ไม่ว่าใครก็สามารถนำบทสวดมนต์เหล่านั้นมาสาธยายได้ ตัวอย่างเช่น เมื่อสมเด็จพระพุทธเจ้าทรงอาพาธ ก็ได้มีพระภิกษุนำเอาพุทธมนต์มาสาธยายถวายแด่พระองค์ฟัง ทำให้อาการอาพาธของพระองค์ทุเลาลง ซึ่งพวกเรารู้จักบทสวดมนต์นั้นที่ชื่อว่า บทโพชฌงค์ 7 จะเห็นได้ว่าบทสวดมนต์นั้นมีอานุภาพสูงยิ่ง หลังจากนั้นมาพระภิกษุสงฆ์และสาธุชนก็ได้ นำคำสอนต่างๆ มาใช้เป็นบทสวดมนต์ เพื่อทบทวนเน้นย้ำคำสอนของพระพุทธเจ้าสืบต่อมาถึงปัจจุบัน

บทสวดมนต์

ก่อนที่เราจะเข้าประเด็นไปถึงบทสวดมนต์ก่อนนอน ผมอยากจะมุ่งให้ความเข้าใจเรื่องนี้ครับ ว่านอกเหนือจากบทสวดมนต์แล้ว เรายังมีคำอื่นๆ ที่มาแนวๆ เดียวกัน ก็คือคาถาครับ

คาถาก็คือคำสอนของพระพุทธเจ้า โดย 1 คาถาจะประกอบด้วย 2 บรรทัด 4 วรรค นอกจากคำว่าคาถา เรายังมีอีกคำคือคำว่า อาคม ที่แปลว่า พระสูตร ปัจจุบันเราจึงได้ยินคนพูดว่า คาถาอาคม แล้วงุนงง ว่าตกลงจะเป็นคาถาสั้นๆ หรือ พระสูตรยาวๆ เอาเป็นว่า คาถาจะเป็นบทสั้นๆ อาคมจะเป็นคาถาหลายๆ บท รวมกันครับ

หลายครั้งเราก็จะเจอคนถกเถียงกันว่า จำเป็นหรือไม่ที่เราต้องสวดมนต์ทุกวัน หรือบทสวดมนต์เป็นเพียงเรื่องของสงฆ์ ดังที่ผมได้กล่าวไปแล้วครับ ทุกคนสามารถใช้บทสวดมนต์ได้หมด ใช้เพื่อระลึกถึงพระรัตนตรัย, คำสอนของพระพุทธเจ้า และเพื่อได้รับอานิสงส์และอานุภาพของบทสวดมนต์นั้น ดังนั้นบทสวดมนต์จึงไม่ได้มีไว้สำหรับพระสงฆ์องคเจ้าเท่านั้น แต่มีเพื่อให้สาธุชนได้นำมาใช้เช่นกัน

แม้ว่าบทสวดมนต์จะเป็นภาษาบาลี ที่เราเองไม่รู้ความหมายแต่ละคำ แต่โดยรวมเราต่างรู้ว่าแต่ละบทนั้นมีความหมายเช่นไร เช่น บทสรรเสริญคุณพระพุทธ บทถวายพรพระ แม้ว่าเราไม่รู้ทุกพยางค์ทุกคำ แต่เรารู้ว่าเรากำลังท่องบทสวดมนต์นี้เพื่อกระทำความนอบน้อมต่อสิ่งใด และอานิสงส์แห่งการสวดมนต์คืออะไร จิตใจเราย่อมเพ่งที่การสวดมนต์ มีสมาธิจิตเิดขึ้น ซึ่งนั่่นก็คืออานิสงส์อันยิ่งใหญ่ที่สุดของบทสวดมนต์แล้ว เพราะในศาสตร์ด้านวิทยาศาสตร์ทางจิตนั้น ยอมรับว่า การมีศรัทธาหรือความเชื่ออันกล้าแกร่งเป็นยอดแห่งสมบัติ เมื่อเราน้อมศรัทธาในพระรัตนตรัย เราก็ได้เริ่มต้นสร้างกุศลในใจเราแล้ว ขอเพียงเราน้อมใจสวดมนต์ด้วยจิตที่เป็นสมาธิและปล่อยวาง

ลองคิดดูสิครับว่า คนมากมายได้รับอานุภาพของบทสวดมนต์ที่นำมาสวด จนเปลี่ยนแปลงชีวิตไปได้ดิบได้ดี ทั้งที่ไม่รู้ภาษาบาลีเลย ขนาดเขาไม่เข้าใจเลยยังได้บุญขนาดนี้ แล้วเราจะไม่หันมาสวดบ้างเลยเหรอครับ หนังสือสวดมนต์เดี๋ยวนี้ก็มีคำแปลบอกเยอะแยะครับ แค่เราอ่านคำแปลแล้วเข้าใจเนื้อความของบทสวดมนต์ก็เพียงพอแล้วครับ เมื่อถึงเวลาสวดก็สวดเฉพาะภาษาบาลี เพื่อให้เกิดสมาธิจิตครับ ไม่ต้องพะวักพะวง เดี๋ยวไทยเดี๋ยวอังกฤษครับ

การสวดมนต์ถือเป็นการปฏิบัติบูชาอย่างหนึ่ง หลายคนสวดมนต์ไปก็ทำสมาธิไปด้วย ถ้าตั้งใจจริงสามารถบรรลุธรรมได้ ใจจดจ่อนิ่งทำให้เข้าถึงธรรมได้ แต่ถ้ายังไม่บรรลุธรรม การสวดมนต์ช่วยเคลียร์ใจให้นิ่งระดับหนึ่ง เป็นพื้นฐานอย่างดีต่อการทำสมาธิ

เพราะฉะนั้น โดยทั่วไปจะสวดมนต์ก่อนการนั่งสมาธิ ใจก็สบายถึงเวลานั่งสมาธิจึงนั่งได้ดี การสวดมนต์ให้ประโยชน์ทุกสถาน แม้ไม่รู้ความหมายฟังบทสวดมนต์ก็ได้บุญ สวดมนต์เองบุญยิ่งเยอะ รู้ความหมายด้วยบุญยิ่งทับทวี รู้ความหมายด้วยทำสมาธิไปด้วยบุญมหาศาลถูกต้องตามหลักวิชา

ดังนั้น ถึงเวลาที่เราควรต้องมีบทสวดมนต์สั้นๆ เพื่อใช้สวดก่อนนอนกันทุกคืนละนะครับ ผมจะเขียนไว้ รวมถึงบทแผ่เมตตาด้วย คือสวดเสร็จแผ่เมตตาแล้วเราก็นอนหลับสบายเลย

อะระหัง สัมมาสัมพุทโธ ภะคะวา พุทธัง ภะคะวันตัง อะภิวาเทมิ (กราบ 1 ครั้ง)

สวากขาโต ภะคะวะตา ธัมโม ธัมมัง นะมัสสามิ (กราบ 1 ครั้ง)

สุปะฏิปันโน ภะคะวะโต สาวะกะสังโฆ สังฆัง นะมามิ (กราบ 1 ครั้ง)

พุทธะบูชา มะหาเตชะวันโต
ธัมมะบูชา มะหาปัญญะวันโต
สังฆะบูชา มหาโภคะวาโห
ติโลกะนาถัง ระตะนัตตะยัง อะภิปูชะยามิ
วันทามิเจติยัง สัพพัง สัพพัฏฐาเน สุปติฏฐิตัง สารีริกธาตุ
มะหาโพธิง ชินะโยจะ พุทธะรูปัง สะกะลังสะทา

บทสวดมนต์บูชาพระภูมิเจ้าที่

ทิสาทิโส เอหิภูมิโม อมมะภูมิมา อาคัจฉันตุ

บทสวดมนต์ผูกมิตรกับมนุษย์ เทวดา และสัตว์ทั้งปวง

มนุสสานัง สะหะยัง ปิโยเทวา สีหะราชา เอหิจิตตัง ปิยังมะมะ

คำแผ่เมตตาให้แก่ตนเอง

อะหัง สุขิโต โหมิ

อะหัง นิททุกโข โหมิ
อะหัง อะเวโร โหมิ
อะหัง อัพยาปัชโฌ โหมิ
อะหัง อะนีโฆ โหมิ
สุขี อัตตานัง ปะริหะรามิฯ

บทสวดมนต์แผ่เมตตาให้สรรพสัตว์

สัพเพ สัตตา
อะเวรา โหนตุ
อัพญาปัชฌา โหนตุ
อะนีฆา โหนตุ
สุขี อัตตานัง ปะริหะรันตุฯ

การสวดมนต์ไม่มีถูก ไม่มีผิด ดังนั้นจึงไม่ต้องคำนึงว่า บทสวดมนต์ก่อนนอนที่ถูกต้องจะเป็นอย่างไร ส่วนผู้ที่มีเวลาจำกัด อยากได้บทสวดมนต์ก่อนนอนสั้น ๆ หรือบทสวดมนต์ก่อนนอนแบบย่อ  ก็อาจเลือกสวดเพียงบางบทจากหัวข้อทั้งหมดก็ได้นะครับ